नेपालमै बन्याे विद्युतीय ह्वीलचियर

फातिमा बानु, काठमाडौं/ कान्तिपुर

wheelchair-21082017065052-1000x0

भाद्र ५, २०७४- युवा इन्जिनियरको टोलीले विद्युतीय ह्वीलचियर ‘लियोपार्ड’ बनाएका छन् । इन्जिनियर सुनिल परियार, सन्तोषराज न्यौपाने, प्रजेश श्रेष्ठ र मेनसन लाखेमरूको समूहले बनाएका हुन् । इन्जिनियरहरूको अनुसन्धान गर्ने संस्था ‘इन्फिनिटी ल्याब’ मार्फत उनीहरूले यो ह्वीलचियर बनाएको बताए ।

लगभग दुई वर्षको अध्ययनपछि ह्वीलचियर बनाउन सकिएको समूहका इन्जिनियर परियारले बताए । नेपालमै विद्युतीय ह्वीलचियर बनेपछि अब विदेशबाट आयात गर्नुपर्ने समस्याको अन्त्य हुने उनीहरूको दाबी छ । ‘दुई वर्षअघिको भूकम्पपछि देशमा अपांगता भएका व्यक्तिहरूको संख्या बढेपछि हीलचियर निर्माणमा नयाँ आयाम थप्न जागिरछोडेर अनुसन्धानमा लाग्यौं,’ इन्जिनियर न्यौपानेले भने ।

नयाँ बनेको ह्वीलचियरको विशेषता परम्परागत ह्वीलचियरभन्दा निकै फरक र सुविधाजनक भएको दाबी उनीहरूको छ । ‘बिग्रेको र खाल्डाखुल्डी सजिलै नाघ्न सक्छ, हीलचियरमा आवश्यक सामानसमेत बोक्न सकिन्छ,‘ इन्जिनियर श्रेष्ठले भने, ‘हीलचियरमा पिसाब थैलीसमेत जोडिएको छ ।’ अपांगता भएका व्यक्तिलाई सार्वजनिक शौचालय प्रयोग गर्न मुस्किल भएका कारण ह्वीलचियरमै पिसाब थैली जोडिएको इन्जिनियर लाखामरूले बताए । ‘परम्परागत ह्वीलचियरलाई जस्तो उकालो चढ्न पनि मुस्किल छैन, नेपालको भौतिक संरचनाको अनुसन्धान गरेर यहाँको सडकमैत्री ह्वीलचियर बनाएका हौं,’ लाखामरूले भने ।

एकपटक चार्ज गरेपछि यो ह्वीलचियर २० देखि २५ किमि सजिलै चल्न सक्ने उनीहरूले बताए । ह्वीलचियर चलाउन प्रयोगकर्तालाई थप साथी पनि चाहिँदैन । ‘प्रयोगकर्ता दुर्घटनामा परेमा तत्काल परिवारले थाहा पाउँछन् । ह्वीलचियरमा सूचना मेसिन जडान गरिएको छ, ‘इन्जिनियर श्रेष्ठले भने, ‘जतासुकै भए पनि यसले प्रयोगकर्ताका परिवार र आफन्तकहाँ लोकेसनसहितको सूचना पठाउँछ ।’ परम्परागत ह्वीलचियर प्रयोगकर्ताले ह्वीलचियरमाथि एकै आसनमा बस्दा विभिन्न समस्या भोग्दै आएका थिए । छाला जाने, छाला पातलो हुने र घाउ भएर संक्रमण हुने जस्ता समस्या भएकाले सजिलै हावा आदानप्रदान हुन्छ, त्यही कारण यस्तो हवीलचियरमा छाला जाने र घाउ संक्रमण हुँदैन,’ श्रेष्ठले भने ।

हातसम्बन्धी अपांगता भएका व्यक्तिका लागि पनि यो ह्वीलचियर उपयुक्त हुने उनीहरूले बताए । ‘जिब्रो, आँखा र नाकमा सेनसर हुन्छ, त्यसैबाट नियन्त्रण गर्न सकिन्छ,’ उनीहरूले भने । उनीहरूले ह्वीलचियर भदौ १९ मा सार्वजनिक गर्ने भएका छन् । ह्वीलचियरको मूल्य ३ लाख तोकिएको छ । तर, माग बढेपछि मूल्य घट्न सक्ने उनीहरूले बताए । नेपालमा लगभग दुई लाख ह्वीलचियर प्रयोगकर्ता भएको अपांग महासंघको तथ्यांक छ । नेपालमै बनेको ह्वीलचियर प्रयोग हुन सकेमा ती प्रयोगकर्ताका धेरै समस्या समाधान हुने महिला अपांग महासंघकी अध्यक्ष निर्मला धितालले बताइन् । ‘विदेशबाट ल्याएको ह्वीलचियर एकपटक बिग्रिएपछि थन्किन्छ, नेपालमा बन्दैन, ‘उनले भनिन्, ‘ती ह्वीलचियर नेपालको भौतिक संरचना हेरेर बनाइएको हुँदैन, यहाँ चलाउनै मुस्किल छ ।’ यो ह्वीलचियर प्रयोगमा आउन सकेमा रोजगारी सिर्जना हुने र विदेश निर्यातसमेत गर्न सकिने इन्जिनियरले बताए ।

साभारः कान्तिपुर दैनिक

http://kantipur.ekantipur.com/news/2017-08-21/20170821065203.html

अपांगता भएका पत्रकारका लागि महासंघको जीवनवृत्ति

सरोकार संवाददाता

FNJ_Logo-58773ff057b389.19275826काठमाडौँ, २ भदौ । नेपाल पत्रकार महासंघले अपांगता भएका पत्रकारका लागि वार्षिक २४ हजार रूपैयाँ जीवनवृत्ति दिने भएको छ । महासंघका अध्यक्ष डा. महेन्द्र विष्टको अध्यक्षतामा बसेको बैठकले जेष्ठ पत्रकार सम्मानसरह घाइते अपांगता भएका पत्रकारका लागि वार्षिक २४ हजारको जीवनवृत्ति दिने निर्णय गरेको हो ।

महासंघका अध्यक्ष डा. विष्टले पेशागत कामका शिलशिलामा दुर्घटनामा परी  अपांगताको अवस्था बेहोर्नु परेका पत्रकारका लागि केही राहत होस भनेर यस किसिमका जीवनोवृत्ति रकम दिने निर्णय गरिएको भन्दै मापदण्ड बनाएर यसलाइ लागू गरिने दिइने बताउनु भयो ।

डिस्-एबिलिटी मिडिया फाउन्डेसन नेपाल पत्रकार महासंघको यो निर्णयको स्वागत गर्दछ र नेपाल सरकार तथा प्रेस काउन्सिल नेपालसँग पनि अपांगता भएका पत्रकारका लागि विशेष सामाजिक सुरक्षाका कार्यक्रम ल्याउन जोडदार माग गर्दछ ।

 

अपांगतासम्बन्धी सोच पुरानैः मन्त्री पोखरेल

काठमाडौँ, २५ साउन । स्वास्थ्यमन्त्री गिरिराजमणि पोखरेलले संविधानमा अपांगता भएका व्यक्तिका विषयमा धेरै कुरा समेटिएको बताउनुभएको छ ।

कुष्ठरोग नियन्त्रण महाशाखाको समन्वयमा आज आयोजित ‘अपांगतासम्बन्धी प्रथम राष्ट्रिय समीक्षा तथा योजना तर्जुमा गोष्ठी’मा संविधान निर्माणका समयमा अपांगताका विषय समेट्न यस क्षेत्रमा कार्यरत व्यक्तिले महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गरेको उहाँले उल्लेख गर्नुभयो । बाँकी अंश >>

दृष्टिविहीन बालबालिका पहिलो पटक बाल क्लबमा संगठित

सिराज खान

नेपालगञ्ज, साउन २५ गते । दृष्टिविहीन बालबालिकाहरुले पहिलो पटक नेपालगञ्जमा बालक्लब गठन गरेर संगठित भएका छन् ।  स्थानीय मंगल प्रसाद माध्यमिक विद्यालयको स्रोत कक्षामा अध्ययनरत दृष्टिविहिन बालबालिकाहरुले एक भेलाको आयोजना गरेर नव प्रतिभा नामक बाल क्लब गठन गरी सो क्लबमा संगठित भएका छन् । बाँकी अंश >>

नक्कली अपाङ्गलाई नापीको नायव सुब्बा पदबाट हटाइयो

काठमाडौं ।

apanga-parichay-patraलोकसेवा आयोगबाट अपाङ्ग कोटामा नापी निरीक्षक (नायव सुब्बा) पदका लागि सिफारिस एक व्यक्तिको अपाङ्गता परिचयपत्र नक्कली पाइएको छ । विवरण ढाँटेर अपाङ्गता परिचयपत्र लिएको पाइएपछि ती व्यक्तिको अपाङ्ग परिचयपत्र सम्बन्धित निकायले बदर गरिदिएको छ । अपाङ्गता परिचयपत्र बदर भएपछि नापी निरीक्षक पदका लागि आयोगले गरेको सिफारिससमेत रद्द हुने भएको छ । बाँकी अंश >>

अपाङ्गता भएका व्यक्तिको अधिकारसम्बन्धि ऐन पारित भएकोमा दिपावली

सरोकार संवाददाता
काठमाडाैं । अपाङ्गता भएका ब्यक्तिको अधिकार सम्बन्धि ऐन २०७४ ब्यावस्थापीका संसदबाट २०७४ श्रावण २२ गते पारीत भएको खुशियालीमा माइतिघर मण्डलामा मंगलबार साझ दिप प्रज्वलन गरियो ।deep prajjolwn
छैटौ पटक मस्यौदा भएर गति लिएपछि पनि पारित हुन करिव झण्डै चार वसन्त पार गरेको भन्दै उक्त अवसरमा राष्ट्रिय अपांग महासंघसहितका विभिन्न संघसंस्थाका तर्फबाट ऐनको कार्यान्वनमा ध्यान दिन आग्रह गरियो । बाँकी अंश >>

अपाङ्गता भएका व्यक्तिको अधिकारसम्बन्धी ऐन पारित (ऐनको पूरै अंशसहित)

सरोकार संवाददाता

काठमाडाैं ।

व्यवस्थापिका संसदले अपाङ्गता भएका व्यक्तिको अधिकार सम्बन्धी विधेयक पारित गरेको छ । आइतबार बसेको संसद बैठकले यो ऐन पारित गरेको हो । ऐनले अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूले पाउनु पर्ने अधिकारहरूलाई सुनिश्चित गरेको छ ।

संसद बैठकमा चुडामणि दीपक जंगली, रत्नदेवी गुरुङ, नागेन्द्रकुमार कुमाल, अइन्द्रसुन्दर नेम्बाङ्ग, डिल्लीप्रसाद काफ्ले, निशाकुमारी साह, रामहरि खतिवडालगायतका सांसदहरूले अपाङ्गता भएका व्यक्तिको अधिकारसम्बन्धि कानुन पारित भएकोमा खुसी व्यक्त गरेका थिए ।

२०७२ सालमै पेश भएको उक्त विधेयक किन यत्रो वर्षसम्म ढिला गरियो भनेर सांसदहरूले गम्भीर आपत्ती जनाएका थिए ।

बाँकी अंश >>

८ हजारले चलाए सहुलियत भिडियोकल

सरोकार संवाददाता
काठमाडौं । नेपाल टेलिकमले बोल्न र सुन्न नसक्ने व्यक्तिहरुका लागि सहुलियत दरमा उपलब्ध गराएको भिडियो कल सेवा एक वर्षको अवधिमा ७ हजार ८४ जनाले उपभोग गरिरहेका जनाएको छ । टेलिकमले गत वर्ष असार ३१ देखि सहुलियत दरमा यो सेवा उपलब्ध गराएको थियो ।

कम्पनीले संस्थागत सामाजिक उत्तरदायित्व अन्तर्गत बोल्न र सुन्न नसक्ने व्यक्तिहरुका लागि सहुलियत दरमा भिडियो कल तथा एसएमएस सेवा सुरु गरेको जनाएको छ । टेलिकमको मोबाइल नम्बर (सिम) मा टेलिकमको नेटवर्क भित्रको लागि मात्र उपलब्ध गराइएको यो सेवाको महसुल प्रतिमिनेट ५० पैसा (करबाहेक) तोकिएको थियो । साथै बोल्न र सुन्न नसक्ने व्यक्तिहरुका लागि २०७० माघ देखि एसएमएसको शुल्क प्रति एसएमएस २० पैसा (करबाहेक) का दरले तोकिएको थियो ।

यो सेवा लिनका लागि शारीरिक अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरुले महिला, बालबालिका तथा समाज कल्याण मन्त्रालयबाट जारी भएको परिचय पत्र (रातो कार्ड) सहित एकप्रति फोटो र आफ्नो नागरिकताको प्रतिलिपि पेश गर्नुपर्ने व्यवस्था छ । यी सबै सेवाका लागि आफूलाई पायक पर्ने नेपाल टेलिकमको काउन्टरमा सम्पर्क राख्न सकिने जनाइएको छ ।

यद्यपि अपांगता क्षेत्रका अभियन्ताहरूले भने सबै बोलाइ तथा सुनाइसम्बन्धि अपांगता भएकाले रातोकार्ड नपाउने भएकाले हालको वर्गीकरणअनुसार ख वर्गको नीलोकार्ड पाउनेले पनि यस्तो सुविधाको माग गरेका छन् ।

अपांगता भएका व्यक्तिहरूलाई झुक्यायो राष्ट्र बैंकले

देशको केन्द्रीय बैंक, नेपाल राष्ट्र बैंकले अपांगता भएका व्यक्तिहरूलाई झुक्याएको छ । नेपालका सबै दरका बैंक नोटहरूमा ब्रेल संकेत राख्ने भनेर सहमति जनाएको राष्ट्र बैंकले केबल कालो रंगका दुई वटा थोप्लाहरूमात्र नोटमा देखाएर झुक्याएको छ । ती थोप्लाहरू ब्रेल संकेतअनुसारका इम्बोस्ड हुनुपर्नेमा आममानिसलाई झुक्याउनका लागि रंगका थोप्लामात्र छन् ।

Fake brail codeयसबारे प्रतिक्रिया जनाउँदा राष्ट्र बैंकका अधिकारीहरू जहिल्यै पनि बजारमा गइसक्यो, चलनचल्तीमा गइसक्यो, फेरि रिप्रिन्ट गराउँदा लागत बढ्छ भनेर तर्क गर्ने गर्छन । यहाँनेर बुझ्नु पर्ने कुरा के छ भने दिनमा झन्डै साढे ५ लाख थान नोट झुत्रिन्छन् । राष्ट्र बैंकले त्यसको सट्टा नयाँ नोट छपाइ गर्छ, तर नयाँ नोट छपाइ गर्दा पनि त्रुटि सच्याउनेतिर केन्द्रीय बैंकका अधिकारीहरूले ध्यान दिएका छैनन् ।

अर्कातिर तत्कालीन गभर्नर दीपेन्द्रबहादुर क्षेत्रीका समयमा नेपाल राष्ट्र बैंकलाई अपांगताअनुकूल बनाउने र अर्का गभर्नर डा. युवराज खतिवडाको समयमा हरेक बैंक तथा वित्तीय संस्थाले हरेक नगर क्षेत्रमा कम्तिमा एउटा बैंक शाखा अपांगताअनुकूल बनाउनु पर्ने भनेर गरेको प्रतिबद्धता, दिएको निर्देशन अहिले पनि पालना भएको छैन । बैंकहरू आफैले पनि संगठित सामाजिक उत्तरदायित्व (सीएसआर)का नाममा आफ्ना स्टाफले नलगाएको, बिग्रेको पुराना गन्जी बरु बाँडेर मिडियामा प्रचारवाजी गराउँछन्, अहँ, अपांगताअनुकूल सेवा दिनका लागि अपवादका केही बैंकले बाहेक अरुले चासो देखाएका छैनन् ।

यो राष्ट्र बैंकको उदासीनताकै कारण उत्पन्न भएको परिणाम हो । यस्ता बेथितिहरू अथाह छन्।

अपांगता अधिकार ऐन २०७२ पारित गर्न अनुरोध

टिकाराम पराजुली

काठमाडौं, १५ साउन ।

Disability Bill MTG2अपांगता क्षेत्रका अभियन्ताहरूले अपांगता भएका व्यक्तिहरुको अधिकार ऐन २०७२ लाई छिटो पारित गर्न माग गरेका छन् ।

क्रान्तिकारी अपांग संघको नेतृत्वमा नेकपा एमाओवादीका तर्फबाट नवनियुक्त महिला बालबालिका तथा समाज कल्याण मन्त्री आशा कोईरालासँग भेटका क्रममा सो माग गरेका हुन् । बाँकी अंश >>

अघिल्लो पेज »